16 Ağustos 2014 Cumartesi

Balkanlarda Yaz


“Yazın bu son günlerinde...” diye bir başlangıç yapmak nafile,  sonuçta kavurtucu günler sıcaklığını korumaya devam ediyor.Durum böyle olunca, yine bir yaz yazısı sıralayım dedim.
Mevsimin başlangıcında yazmak istediğim bir başlıktı aslında ancak sonlarında yazmakta ayrı bir fayda gördüm, Balkanlarda yazların nasıl yaşandığına dair yazı amacıyla temel olarak daha iyi gözlemledim, bütün bir mevsim boyunca bilgilerimi tazeledim ve bunları bir araya toplamaya karar verdim.
“Renklidir yaz Rumeli topraklarında” Turistikte bir yerde değildir aslında bir çok milliyet, yönetim değişikliği olduğu için herkesin bir tarihi olmuştur, şimdi bugünlerde ise gurbetçisi  ile hareketleniyor.   
Asıl yaşadığım yere gelirsek nüfusu küçük bir şehir,hatta eskiden daha da küçük,bir köy yeriymiş diye biliyorum büyüklerimden.Çarşı dediğimiz alan şehrin göbeği:(Saat kulesi,Beyin evi, gibi) bu taraflar bir nehirmiş eskiden, ardından zamanla kuraklık çökmüş , köy yeri genişlemiş, bir şehir nüfusuna yetişmiş .
En az belirtiğim gibi, resmi olarak üç milliyet yaşar:Makedonlar,Arnavutlar ve Türkler.
İsminide Rumeli yıllarından almıştır.”Gosti” –(Makedonca: Гости)”Misafir”,”Var”(Türkçeden) bunun açılımı işte “Misafir Var” demek oluyor.Misafir perverliği ile öne çıkan bir şehir.
Bir canlanma yaşanır yazları:dört bir yandan gurbetçiler kendi çatıları altında birleşir.
Bayramlarda da aynı kalabalık vardır,bir de son yıllarda yaz mevsimi ile kesişmesi çifte tatil gibi.
Bayramın zaten bir haftadan önce saltanatı bitmez.İlk üç gün sadece adamlar, erkek çocuklarıyla bayramlaşmaya gider kapı kapı,amaçta çocukların akrabalarını tanıması,büyüklerinde birbirini unutmamak adınadır. Bundan dolayı  en az yedinci nesil,kusağa kadar insanlarını tanımak önemlidir bir balkan insanı için.Bütün bir yaz boyunca her gün düğün davetiyeniz vardır hemde birden çok .
Kadınların bayramı ise 3.günün sonunda başlar:akşamları annelerine,eşinin,kendi tarafının halkına ziyarete gidilir.Büyüklerin evinde toplanınca bütün sülale çağırılır, gelen her misafir bayramlık tatlısından
getirir.Tatlınının şerbetlisi olanından her türlüsü vardır,mesela anneanneden,babaanneden,yengenin ellerinden “şekerpare”,gelinlerden “baklava” gibi.
Kışları durgunluktan geçilmeziyken, bir de yazları bir kaç etkinlik birden yaşanır.
Göçmenlerimize hoş geldiniz konseri verilir, bunların bir örneği bu yıl ilk defa resmi olarak gelenek haline gelecek olan
“Gostivar Future Music Festival” etkinliğine imza attığımız gibi.  
Yerel şarkıcıların yer aldığı bu Festivalde bu yıl ki sanatçıların ismi şöyle idi:
Ebrar Mazhar,Şadan Baki,Murat Kamil,Da Lee(Hajdar Hajrari),Arta Memedi,Mia Morina,Adhurim Deari,Sarita Selmani,Beti Jovanovska,Nik Veljanovski,Pero Pandiloski,Jordan JAMZZ Jordanovski.
Her üç milliyeten bir araya gelen üç dilden,her tür müzikten şarkıcı olması ayrı bir ayrıcalık ayrı bir renkti.
En önemlisi ise:son günlerde milliyet kavgası,isyanlardan zorluk çektiğimiz bu zamanlarda bu gençlerin bizlere burada yaşamamızın amacını “From Gostivar with Love” trübünde ilk defa üç dilde söyledikleri şarkıyla hatırlatmaları kardeşliğe,dostluğa,barışa bir davet gibiydi adeta.
 Gelenek haftası vardır ardından, örf ve adetlerimizi hatırlatan kültür haftası. “Gosfest”
“Gostivar Future Music Festival” ve “Gosfest” anlaşılır şekilde yazın göz bebekleri etkinlikliklerinden ikisi de “Gençlik Meclisi” tarafından yönetiliyor.
Eskiden ise bu çeşit etkinliklerden biri ise “Mayıs Geceleri” imiş, eski Yugoslavya zamanı, Yosip Broz Tito vakti “Ştafeta” derlermiş o günlere.Annem ve Babam da ilk ozaman tanışmışlar, 10 yaşındalarken. 
:)”Gosfest” geçen sene 4 gün 4 gece süren dolu dolu bir etkinlikti, bu yıl ise geçmişten eksik kalan bir organizasyondu.Bu da bizlerin kültüre ne kadar az değer gösterdiğimizin bir ispatı olsa gerek.
26-28 Temmuz arası üç gece sürdü bu yıl.İlk gecenin ismi “Vardar rrjedhin vargjet”-“Vardar nehrinde akar kıtalar” diye Makedonya,Kosova,Arnavutluktan yazarların katıldığı şiirsel bir geceydi.Yerli
yazarlarımızdan:Selim Çerkez,Sefer Selim,Ermira Selami olduğu gibi.
27 Temmuz gecesi yaz amfitiyatrosunda geçti, farkı ise, geçen sene ikinci kültür gecesinde “Pro Ko”Gostivar sanatçıları  tarafından hazırlanan “Vardar Nehir Vadisi” filmini izleyerek ve sonunda “Boş şehir” tiyatro oyunuyla kapatmıştık.Bu yıl ise geleneksel giyimler, türküler,halaylar,”Jehona Band”,”Lulet e Malësisë”  grupları eşliğinde, yaşandı.Sonra bir sürü Dj ve İ-dance,İ dream gibi müzisyenlerin,dansçıların yer aldığı  bir gençlik rüzgarı esti.En son gecemizi ise bayram vesilesiyle ilahilerle noktaladığımız bir kültür haftası kapatmış olduk.Böylece bayrami,eğlence,tatil derken,yaz çabucak geçti.
Balkanlarda yaz böyle işte.Kışın hambara koyduğumuz yiyecekler gibi.Bizler de yazın enerji toplayıp kışları harcıyoruz. :) Ve işteee o şarkı:




12 yorum:

  1. Balkan halk dansları çok zordur, aksak ritminden dolayı.çok hareketli ve eğlenceli bir dans, çok tepindim sahne üstünde balkan ;) kültürler karakterlerini dans ve müziğiyle yansıtır, anladığım kadarıyla balkan halkı, çok eğlenceli, hayat dolu, neşeli, barışçıl insanlar.Harika, çok severim; şabarabararay roboroboroy :D

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Seni bir yaz balkanlara alalım bir nefes alama düğünlerden bak gör nasıl alışırsın o zaman :) Şaka şaka yorma sen kendini ne olacak canım oynamak içten ritimsizde oynanır. Oynamaya mutlu olmaya sebep olsun.Evet evet çok neşeliler ya gelenekler eğlencelerden uzun uzun sürer :)))

      Sil
  2. eğlenmek ne güzel bişi değil mi. gostiiiiiiii vaaaaar :) böle geceler ne güzel :) annen baban da ne hoş tanışmış. ya sen anıları iyi yazıyon bi de böle belgeseli de iyi yazıyon. mimleri de yok yok. şiir de. ay dur ya sen en güzel neyi yazıyon ki :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Eğlenmek yaşadığını mutlu olduğunu hissettiriyor dimi ya :) Misafiiirr Var :)Annem babamı yazacağım söz verdim sana Ştafeta günü eski aşklar işte :) Ay senin kötü gördüğün bir şey var mı kalbin güzel senin :)))

      Sil
    2. senin kalbin güzel değil sanki sen önce dön bi kendi kalbine bak :)

      Sil
  3. bi deeee, birinci yılın yaaa burdaaa, bissürü bissürü yılların olcak burda taam mıııı :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yazları anlatmamı istemiştin Balkanlarda bunu yazdım bir de Lise son günlerimi Mezuniyeti çok var ama daha görevim sayende ne yazacağımı şaşırmıyorum güzel insan.İnşallah inşallah yıllarımız çok olsun sağlıcakla huzurla mutlulukla :))

      Sil
    2. evet ya ödevlerle yazıyon işte sen de çok disiplinlisin amaa :)

      Sil
    3. Sert bir öğretmen olduğumu düşünsene öğrencim canım üzdüm kırdım mı seni :D Disiplin hemde bende yok canım :)

      Sil
  4. iyi ki yok hiçbişiyi unutmuyon beee :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Unutmadığımız sürece varız ya zaten. :)))

      Sil