8 Şubat 2014 Cumartesi

Reşat Nuri Güntekin-Damga



Baş rol karakterimiz İffet ,Paşa bir babanın oğludur.
İffetin birde kendinden büyük abisi Muzaffer adında bir kardeşi vardır.
Gerek aile tarafından çevreninde söylentileri olmak üzere bu iki kardeş birbirinden  hep  farklı görünürler.Eniştesi adlandırdığı üzere ,Muzafferi ailenin gururu olarak görürken , İffeti ise tam tersi felaketlerin habercisi olarak kınar .Bu yüzden Mahmud hocası onu hep farklı sever kardeşi haricinde.Bir paşa oğlu olarak İffet hep ayrıcalıklı bir çocuktur ,her yerde diğer çocuklardan farklı ağırlanır fakat bu özellikleri onu hiç mi hiç memnun etmez.
Özel okullar yerine herkes gibi mahalle okulunda okumayı, bazen azar işitmeyi, bütün çocuklar gibi dışarılarda yeni oyunlar keşfetmeyi ister ve Kamiyap Kalfa sayesinde bir kaç defa mahalle okulunun derslerinde katılmayı başarır ...Yaz aylarını Karamürselde'ki Hatice halasının yanında geçirirken ,Damlacık çiftliğin de duyduğu  Fatma ile İsmailin aşk hikayesi İffeti çok etkiler.
İsmailin sevdiği kadın için ölümü bile göze alması ,İffetin içindeki kahramanı ortaya çıkartır.
“İki aşık İsmail ve Fatmanın yolları İsmailin askere gitmesiyle ayrılır.Sevdiğini iki yıl bekleyen Fatma artık, söylentilere göğüs gelemeyerek zorla Gaffar ağayla evlendir'lir. Fatma artık İsmailin Yemenden  dönme umudunu yitirirmiş ve oradan sağ salim dönmeyeceği kanaatine gelir.
Bir süre sonra dönen İsmail sevdiğinin evlendiğini öğrenince  hayal kırıklığına uğrar.Her şeye rağmen birbirlerini hala seven iki genç gizlice geceleri değirmende buluşurlar ,ansızın bir gece yakalanacakları şüphesinde bulunan iki gencin hazin sonu tamda burada noktalanır.Sevdiğinin namusunu kurtarmak isteyen İsmail ,hiç düşünmeden kendini değirmenin soğuk sularına atar ,cesedi bile bulunmayacak bir şekilde.”
İdadi mektebinde derslerini sürdüren İffetin birde doğruluğu savunan çok sevdiği Celal abisi vardır.
Ancak okuldaki bir öğretmenin ihtilal ve meşrutiyetten söz etmesi üzere ,İffet okuldan ayrılmak zorunda kalır.Kısa bir süre sonra Meşrutiyet ilan edilir İffetinde paşa babası görevden alınarak sürgün edilir Midilliye.
Babasını kaybettikten sonra hayatına öğretmen olarak devam eden İffet ,ders verdiği evin hanımına aşık olur .
Deniz kenarında buluşmalarını İffet ile sürdüren Vedia  , bir gece eşinin iş seyahatine çıkmasıyla birlikte İffeti eve davet eder ancak aynı masaldaki gibi beklenmedikleri anda baskına uğramalarıyla, İffet kendini siper etmenin vaktinin geldiğini düşünür.
Vediayı kurtarmak üzere İffet hırsızlık damgasına uğrar ve 6 ay hapis cezasına karar verilir.
Asıl mapustan çıkmasıyla birlikte zor günler İffeti bekliyordur.Artık kardeşinin bile güvenini kaybeden İffet soluğu Celal abisi ile Mahmud efendinin yanında bulur.
Bulduğu her işte hırsız sıfatıyla karşılaşır günlerce aç kaldığı kırasını bile zor denkleştirdiği günler yaşarken, babasının hediye etiği saati bile satmak zorunda kalır.
Telegraf gazetesindeki işinden de ayrılırken Celalin bulduğu başka bir iş üzere artık şehirler arası yolculuklarda mal taşımaktayken ,bir Afyon yolculuğu  sırası Rana adında genç bir kızla hasta Annesiyle karşılaşır .Zor durumda olan Anne kıza yardımda bulunan İffet, Ranaya farklı duygular hissetmeye başlar fakat kızın onun hırsız olduğunu anlayınca ki tepki karşısındaki tahmini üzere Rana'dan uzaklaşmaya karar verir .
Bir ara halasının çok sevdiği Fahriye yengesinin de ziyaretine gitmiş onun kendisine para emanet etmesiyle İffet hala ona güvenebilecek insanlar olduğuna bir ümide kapılmış, içinde herkese yardım etme isteği yeşermiştir.Bir gece sokakta kavga eden bir kadınla bir adam görür ,adamın bağıra çağıra kadına hırsız diye hitap etmesi onu polise yöneltmesi İffeti fazlasıyla duygulandırmış .
Kendisinin de bir zamanlar hırsızlık damgasına uğradığını düşünerekten ,kadını kendi himayesi altında almayı düşünür ve onu adama ödediği para üzerine kadını kurtarır ,fakat sabah onu yanında bulamasıyla kaçtığını  ve hiçte düşündüğü gibi olmadığını anlar.
Abisinin  gönderdiği mektup üzere ev ve yatırımlar hakkında ki mahkemeyi kazandıklarını anlayan İffet eline para geçer geçmez kendine bir ev satın alıp yanına hayatını kaybeden Mahmud efendinin geliniyle torununu alır.
Hiç beklemediği bir anda Beyoğlunda günlerden bir gün dolaşırken Vediaya rastlar...
İçinde bir şeylerin darma dağın olduğunu hissederken Vedianın ise tam tersi artık hiç bir şey hissetmediğini anlar ve yaşadığı bütün zorlukların değmediğini...
  






10 yorum:

  1. hey hey heeey amma detaylı ne güzel anlatmışsın yaaaa. okumamıştım bu kitabı. teşekkürler yaaa. okurum ki.

    yani iki hayat var kitabın içinde öyle mi. damga da iffet'in hırsızlıkla damgalanması olsa gerek değil mi.

    ne hayatmış ama di mi.

    vedia da ne güzel isimmiş yaa.

    ne hoş anlatmışsın. yaşadım sanki olayları yaa.

    :)

    bi de yanda diyon ya, eserlerim, açıklasana biraz nolur hadi.

    :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bende arnavutçadan çevirisini okudumda burada türkçe anlattım :D ama Reşat Nuri Güntekin görünce yazarın ismini orjinali türkçe diye burada hemen yabancı bir kitap anlatımıyla gelmek istemedim.Evet İffetin yaptığı anlık bir yanlış hayatı boyunca pençesini bırakmıyor\ bu damganın vebalini ise yıllar sonra anlıyor.Anlatımı sevdiğine sevindim çok :)... Biliyorum bir kez daha rica etmiştin anlatmamı aklımda halada en basit şekilde bir anlatım şekli arıyorum böyle kendini bu kız anlata bitiremedi gibisinden hissediyorum :/

      Sil
  2. Yüsra senin bana şuana kadar yaptığın yorumları toptan düşününce anlıyorum ki, gayet sistemli bir düşünce biçimin var ve hayatını da bu şekilde yönlendiriyor olmalısın, belki de olmak istediğim kişisin, mutlusundur umarım. :) Çünkü hissettim, sakin, anlamlı bir hayatın var sankii. :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Helenecim samimi içten bu güzel yorumuna layık olmak gurur verici .Çok sevindim böyle düşünmene ne mutlu bana ki sana böyle bir düşünce uyandırmışım :)

      Sil
  3. kısa
    üvercinka
    kehanet 1985
    sizin hiç babanız öldü mü
    yazmam daha aşk şiiri
    beni öp sonra doğur beni

    :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Sağol ya okudum okudum ama daha terminoloji çalışmam lazım benim :)

      Sil
  4. hiç öle düşünme, sen kendini annatan bi insan değilsin ki. çok çok alçakgönüllüsün. ama anlat işteeee merak ediyorum kiiiiii alla alla yaaaaaa :))))))

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Öyle mi dersin :)
      E tamam senin dediğin gibi yapacağım söz verdim zaten yazacam ama ha unutmadım :)

      Sil
  5. ivit valla ne güzel anlatıyoon. bu kitabı okumadım daha ama reşat nuri çook seviyoom. vedia da ne güzel isimmiiiş. son zamanlarda okuduğun kitapları ve filmleri de not alıyon tabiii. belki bigün yazarsın kiiiii ilerdeee toptaaan. şimdi yazın internet tatiliii tabiii :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bu kitap birde soneleri kütüphanede bulduğuma nasıl sevinmiştim ne güzel birşey :)
      Pas tutmuş olabilirim :)

      Sil